ABD ile İsrail, İran’a operasyon konusunda anlaşamıyor

ABD Başkanı Barack Obama geçtiğimiz ay İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile yaptığı telefon görüşmesinde, Washington’ın askeri operasyona karşı olduğunu net bir dille aktardı. New York Times’a konuşan adının açıklanmasını istemeyen bir yetkili, iki liderin Ortadoğu konularında genellikle anlaşmazlık yaşamasına rağmen, Obama’nın bu görüşmede Netanyahu’yu ikna etmeyi başardığını söyledi.

“Dokunulmazlık alanı”yla ilgili fikir ayrılıkları önümüzdeki dönem için kritik çünkü bu noktada sadece olası bir askeri operasyonun zamanlamasını değil İran’a yönelik yaptırımların ne kadar derinden ve hızlı etkili olacağını da hesaplamak gerekiyor. Eğer İsrailliler haklıysa, İranlıların ne kadar kısa süre içinde silah üretebileceği, kendilerini durdurmanın mümkün olup olmadığı kadar önemli değil.

“İSRAİLLİLER DAR GÖRÜŞLÜ”
Üst düzey bir ABD’li yetkili, “‘Dokunulmazlık alanı’, sorunlu bir terim” derken, İsraillilerin konuya çok dar bir pencereden baktığından şikayet etti. Söz konusu yetkiliye göre, İsrailliler için, İran’ın, askeri operasyona dayanabilecek bir “zapt edilemez kaçış kapasitesi”ne sahip olması durumunda altı ay ile beş yıl arası bir zamanda nükleer silah üretmesi mümkün.

Amerikalılar ise konuya daha farklı bakıyor. İsraillilerle görüşmeler yapan bir başka üst düzey yetkili, İran’ın silah projesini tamamlamasını önlemek için birçok yol olduğunu söyledi. Bunlar arasında da petrol gelirlerinin önlenmesi, santrifüj parçalarını temin eden tesislerin devreden çıkarılması ve İran’ın nükleer yakıtı silaha dönüştürdüğü tesislerin kontrol altına alınması yer alıyor.

Obama yönetimi yetkilileri, İran’ın döviz kurunun değerini kaybettiğine, petrol ihracatının durduğuna ve ülkedeki liderler arasında çatlaklar oluştuğuna dikkat çekerek yaptırımların işe yaradığını savunuyor.

GERİ DÖNÜŞÜ OLMAYAN NOKTADAN DOKUNULMAZLIK ALANINA
“Dokunulmazlık alanı” İsraillilerin bir saldırı için zamanın tükendiğini anlatmak için ortaya attığı ilk terim değil. Örneğin, Bush yönetiminin son döneminde de İran’ın bomba üretmek için gereken bilgiye ve malzemeye sahip olmasına izin verilirse, Tahran’ı durdurmanın mümkün olmayacağını ifade eden “geri dönüşü olmayan nokta” tabiri ortaya atılmıştı. Yine de Barak’ın “dokunulmazlık” teorisi son haftalarda çok dikkat çekti.

ABD ile İsrail’in arasında anlaşmazlıklar olmasının kaçınılmaz olduğunu belirten uzmanlar, bunun sebebini, ‘nükleer bir silahın yapacağı etkinin, coğrafi konumları çok farklı olanİsrail ve ABD’de yaratacağı etkininaynı olmayacağı’gerekçesiyleaçıklıyor. ABD’nin İsrail eski Büyükelçisi ve Brookings Institution Dış Politika Programı Direktörü Martin S. Indyk, “Görüşmelerle bu anlaşmazlığı sona erdirmek mümkün değil” dedi.. (Hürriyet)

ALATURKA AİLESİ ÜYELERİ NE DİYOR?