cadilar-bayrami-halloween

Cadılar Bayramı – Halloween 31 Ekim’de kutlanan, çoğunlukla çocukların kostüm giyerek kapı kapı dolaşıp şeker, meyve ve diğer hediyeler aldığı bayramdır.

Bu klasik anlayışın yanı sıra; birçok değişik Cadılar Bayramı aktiviteleri de vardır. Kostüm partileri, korku filmleri izlemek, “perili” evlere gitmek ve diğer sonbahar aktiviteleri gibi.

Bir Pagan festivali olarak İngiltere’de İrlandalılar, İskoçlar ve Galliler tarafından kutlanılmaya başlanmış; 19’uncu yüzyılda bu gelenek Kuzey Amerika’ya göçenler tarafından da devam etmiştir.

Batı Dünyası; 20’inci yüzyılda Cadılar Bayramı’nı bir Amerikan popüler kültürü olarak tanımıştır.

Cadılar Bayramı genelde birçok Batı Dünyası ülkesinde kutlanır. Ancak popüler listesi Avustralya, Türkiye gibi ülkeleri de etkilemiştir.

Cadılar Bayramı’nın sembolü gülen bir balkabağıdır; bunun için de bir balkabağının içi boşaltılarak gülen bir surat şeklinde kesildikten sonra içinde bir mum yakılarak şeytani bir surat gösterilmeye çalışılır.

Yemek olarak resmi şekeri, elma şekeridir. Bundan farklı olarak tüm şekerlemeler de kullanılır.

Muhafazakar (Katolik) Hıristiyanlar genelde Cadılar Bayramı’nı desteklemezler ve yanlış bulurlar.

Tarihçe

Cadılar Bayramının kökeni aslen Samhain olarak bilinen kadim Kelt Festivalidir. Samhain Festivali hasat mevsiminin bitişini kutlamak için gerçekleştirilir. Geleneksel olarak,festival kadim Paganlar tarafından kış için malzemelerin ve malların hazırlanması için kullanılırdı. Eski Gaeller şimdi Cadılar Bayramı olarak bilinen 31 Ekim’in yaşayanlar ve ölüler dünyası arasında bir bağ yarattığına inanırlardı. Ölüler kötü niyetli ve tehlikeli kabul edilir, yaşanılan sorunlardan hastalıklardan ve kötü hasattan onlar sorumlu tutulurdu. Festivalde ateşler yakılır, genellikle kış için öldürülen hayvanların kemikleri bu ateşlerde yakılırdı. Raufun ruhları taklit edebilmek için maskeler ve kostümler giyilirdi.

Cadılar Bayramı ‘Halloween’

Bu gelenek Amerika’ya 1840’larda İrlandalı göçmenlerle birlikte geldi. M.Ö 5.yy’da İrlanda’nın Celtic bölgesinde yaz mevsiminin sonu olarak 31 Ekim kabul edilirdi. İnanışa göre, o sene içinde ölen insanların vücutsuz kalan ruhları 31 Ekim gecesi kendilerine yeni vücut aramak üzere geri gelirlerdi. Hiç kimse bedenini bu ruhlara kaptırmak istemediği için bütün köylüler o gece evlerini ruhları korkutup kaçırtacak şekilde düzenler, evlerini karanlık bırakıp dışarıya mumlar koyarak ve hayalet ya da ürkütücü yaratık kostümleri giyerek ruhları korkutup kaçırtmaya çalışırlardı. Daha sonraki çağlarda ruhların gezinmesi yönündeki inancın zayıflaması ile Halloween için kostüm giymek bir çeşit kutlama halini aldı.

Benzer başka bir efsaneye göre ise 31 Ekim gecesi yeryüzüne inen ruhlar insan kılığına girip yiyecek istemek amacıyla ev ev gezerlerdi. Ruhlar, yiyecek vermeyi kabul eden ev sahiplerine sene boyunca iyi davranır, red edenlere ise sene boyunca oyunlar oynarlardı. Zamanla bu inanış çocukların 31 Ekim gecesi kostümler giyip ev ev gezerek şeker istemesine dönüştü.

“Jack-o-Lantern” (balkabağından yapılan Halloween feneri) geleneği ise başka bir efsaneye dayanır. Bu efsaneye göre Jack adında, insanları kandırmayı seven düzenbazın biri Şeytan’ı da tuzağına düşürüp kandırdı. Şeytan’ı bir şekilde bir ağacın tepesine çıkaran Jack daha sonra ağacın üstüne bir haç kazıyarak Şeytan’ın aşağı inememesini sağladı. Daha sonra Şeytan’la pazarlık yapan Jack’in istediği kendisine bir daha yaklaşmaması idi ve inanışa göre Şeytan ağaçtan inebilmek için mecburen Jack’in istediğini kabul etti. Öldüğünde yaptıkları yüzünden Cennet’e kabul edilmeyen Jack, Şeytan tarafından da Cehennem’e kabul edilmedi. Sonuçta Şeytan’ın kendisine verdiği içinde köz bulunan bir şalgamın ışığında, Cennet’le Cehennem’in ortasında bir bölgede kaldı. Amerika’ya gelen İrlandalı göçmenler, bu efsanenin bir yansıması olarak geleneklerini sürdürmek için (belki de şalgamdan daha kolay bulunabildiğinden) bal kabağı kullanmaya başladılar…

Günümüzde kutlandığı şekliyle “Halloween” tüm bu efsanelerin bir karışımı olarak algılanabilir. Her sene böyle ‘tuhaf’ bir kutlamanın yapılmasının sebebi belki de yılda bir kere de olsa çocukların ev ev dolaşıp şeker toplama; yetişkinlerin de tuhaf kıyafetler giyerek birbirlerini korkutup eğlenme fırsatı bulma istekleridir.

Halloween terminolojisine gelince;

All Hallows’ Eve: 31 Ekim’de ölülerin ruhlarının yeni bedenler bulmak için Dünya’ya döndüğüne ve ertesi gün bütün bu ruhların dinlendiğine inanılırdı. Azizlerin hatırasına kutlanan ‘Azizler Günü’ (All Saints’ Day) dini açıdan kutsanmış bir gün olduğu için, bir gece öncesi ‘Bütün Kutsanmışların Gecesi’ anlamına gelen ”All Hallows’ Eve” adıyla anılır. Bu isim zamanla ”Halloween” olarak kısalmış. (İngilizce’de ‘eve’ kelimesi ‘evening’ kelimesinin kısaltılmışıdır.)

All Saints’ Day: Katolik Kilisesi tarafından azizlerin anısına kutlanan ‘Azizler Günü’dür.

B-Movie: Halloween gecesinde yapılan etkinliklerden biri de insanların evlerde toplanarak korku filmleri izlemeleridir. Film yapımcılığının altın çağında filmler A ve B olmak üzere iki gruba ayrılırdı. Yüksek bütçeli, yıldızların oynadığı filmlere “A-Movie”; dar bütçeli, ünlü olmayan oyuncuların oynadığı filmlere “B-Movie” denirdi. Halloween gecesinde izlenen korku filmleri de ucuza mal edilen B grubu sınıfına giren filmlerdendir.

Boo: İnsanları korkutmak için kullanılan ünlemlerden biridir. Halloween gecesi evlere şeker almaya gelen çocuklar bazen kapıyı açan ev sakinlerini böyle korkuturlar.

Dia de Muertos: Meksika’ya özgü ‘Ölüleri Anma Günü’dür (Day of the Dead). Adına rağmen Kasım ayının 1’i ve 2’si olmak üzere iki gün olarak düzenlenir. 1 Kasım’da ölen çocuklar, 2 Kasım’da ise ölmüş yetişkinler anılır. İki hafta öncesinden başlayarak bütün Meksika’da dükkanlar vitrinlerini iskelet şeklinde bazıları öğrenci veya memur gibi giydirilmiş bebeklerle süsler, pekçoğu da bu bebekleri satar.

Ghastly: Ürkünç veya rahatsız edici şekilde çirkin. Haloween’de giyilen kostümler genelde bu kelime ile tarif edilir.

Goblins: Küçük, Halloween efsanesinin parçası olan genellikle yeşil renkli ve çirkin yaratıklardır. Bu yaratıkların resimleri Halloween süslemelerinde kullanılır.

Jack-O’-Lanterns: Adını Şeytan’ı aldatarak tuzağa düşüren Jack’den alan, içi boşaltıldıktan sonra yüz figürü oyularak içine mum konulan bir çeşit Halloween feneri. Cadılar Bayramı’nda Şeytan’ı korkutmak için kullanılır:))

Trick-or-Treat: Cadılar Bayramı geleneklerinden biridir. Çocuklar kostümlerini giyip kapı kapı dolaşarak “trick-or-treat” derler. ‘Trick’ kelime olarak birisine oyun oynamaktır. ‘Treat’ ise şeker demektir. Bu sözlerle, çocuklar ev sahibine eğer şeker vermezse kendisine oyun oynayarak cezalandıracaklarını söylemek isterler.

Reklamlar

ALATURKA AİLESİ ÜYELERİ NE DİYOR?